Provincie Utrecht lanceert eerste Grondstoffenmonitor

ma 16 mrt, 11:15 Nieuws

Regio - De provincie Utrecht heeft een online dashboard gelanceerd dat inzicht geeft in het gebruik van grondstoffen in de regio. De Utrechtse Grondstoffenmonitor toont welke materialen worden gebruikt en weggegooid, wat de gevolgen zijn voor klimaat en milieu, en hoe afhankelijk Utrecht is van grondstoffen uit het buitenland. Het doel: een samenleving die in 2030 voor 50 procent circulair is en in 2050 volledig circulair.

Uit de monitor - gebaseerd op cijfers uit 2023 - blijkt dat bedrijven met 73 procent het grootste aandeel hebben in het grondstoffenverbruik. Huishoudens zijn goed voor 25 procent. Opvallend: zelfs als al het afval in Utrecht zou worden hergebruikt, dekt dat slechts een kwart van de totale materiaalbehoefte. Recycling alleen is dus niet genoeg. Reparatie, minder consumeren en het verlengen van de levensduur van producten zijn noodzakelijk om de afvalberg te verkleinen.

Gedeputeerde Circulaire Economie Has Bakker: “Door circulariteit te monitoren kunnen we echt gaan sturen op resultaat. We maken zichtbaar wat er in de provincie Utrecht aanwezig is, waar grondstoffen nog waarde hebben en waar ze onnodig verloren gaan.”

Schaarste en geopolitiek

De monitor signaleert dat 27 procent van het Utrechtse afval beter of anders verwerkt kan worden. Daarnaast wijst het dashboard op risico’s rondom kritieke grondstoffen zoals lithium en kobalt. Deze worden op slechts een handvol plekken ter wereld gewonnen en zijn kwetsbaar voor geopolitieke spanningen. Bakker: “Meer circulariteit is allang geen idealisme meer, maar noodzaak. Door materialen te hergebruiken en ketens te versterken, werken we aan onze economische veerkracht en onafhankelijkheid.”

Ook de bouwsector springt eruit: het bouwafval in Utrecht weegt jaarlijks 2.380 kiloton - gelijk aan 1,9 miljoen bouwcontainers. Biobased bouwen wordt gezien als kans om dit terug te dringen.

Bredere monitor volgt later dit jaar

De provincie werkt aan een flexibel monitoringsplan dat aansluit bij landelijke en Europese afspraken. Eind 2026 verschijnt de bredere Monitor Circulaire Economie, met onder meer gegevens over circulaire banen, biobased bouw en circulair inkopen door de provincie zelf.